Trào Ngược Dạ Dày Lâu Năm Không HP Kèm Hơi Thở Hôi Tiêu Chảy

Trong tuần qua, tôi có chia sẻ mẹo nấu cơm với vài lát nghệ tươi để giúp “giữ ấm” tỳ vị và hỗ trợ tiêu hóa. Nhiều bà con đọc xong thì thấy đúng với mình, nhất là những người trào ngược lâu năm, viêm hang vị nhẹ, ăn vào dễ đầy tức, kèm hơi thở hôi và rối loạn đại tiện.

Với tình trạng bà con đang gặp: trào ngược kéo dài, nội soi dạ dày không có HP, viêm hang vị nhẹ; nội soi đại tràng âm tính nhưng lại hay đi phân chảy và hơi thở hôi… thì tôi muốn bà con hiểu một điều quan trọng: “dạ dày – ruột” là một trục liên quan chặt chẽ. Có khi dạ dày chỉ viêm nhẹ, nhưng rối loạn vận động tiêu hóa, dịch vị lên xuống thất thường, cộng thêm mất cân bằng hệ vi sinh đường ruột hoặc ăn uống – sinh hoạt chưa phù hợp, vẫn khiến triệu chứng kéo dài dai dẳng.

Theo kinh nghiệm Đông y, trào ngược kéo dài thường không chỉ nằm ở mỗi “Vị” mà hay liên quan đến Can – Tỳ. Khi Can khí uất (căng thẳng, lo nghĩ, ngủ kém) thì khí “nghịch” phạm lên Vị, gây ợ hơi, ợ chua, tức ngực, nóng rát; còn khi Tỳ vị hư yếu (ăn kém, bụng lạnh, hay đi phân lỏng) thì công năng “thăng thanh giáng trọc” kém, thức ăn tiêu chậm, sinh thấp, sinh khí trệ, khiến hơi thở hôi, bụng trướng và phân chảy thất thường. Nói đơn giản, “dạ dày yếu thì thức ăn nằm lâu; ruột yếu thì hấp thu kém”, hai bên kéo nhau thành vòng luẩn quẩn.

Còn dưới góc nhìn hiện đại, hơi thở hôi kèm trào ngược có thể gặp khi dịch dạ dày và hơi từ dạ dày lên thực quản nhiều, hoặc khi có ứ đọng thức ăn, rối loạn tiêu hóa, mất cân bằng hệ vi khuẩn đường ruột. Phân chảy kéo dài dù nội soi đại tràng bình thường vẫn có thể liên quan đến rối loạn chức năng ruột, hội chứng ruột kích thích thể tiêu chảy, nhạy cảm với một số nhóm thức ăn (sữa, đường lên men, đồ cay – dầu mỡ), hoặc tình trạng “loạn khuẩn” sau các đợt dùng thuốc trước đó. Vì vậy, xử lý bền vững thường cần vừa làm dịu trào ngược, vừa ổn định lại nhịp tiêu hóa của ruột.

Bà con có thể áp dụng một số nguyên tắc chăm sóc tại nhà theo hướng an toàn như sau:

Thứ nhất, “giảm nghịch” cho dạ dày: ăn lượng vừa phải, chia nhỏ bữa; không ăn sát giờ ngủ; sau ăn đi lại nhẹ nhàng 10–15 phút; kê cao đầu khi ngủ nếu hay trào ngược ban đêm. Tránh các món dễ kích thích trào ngược như đồ chiên rán, nhiều dầu mỡ, rượu bia, cà phê đặc, nước có gas, chua gắt (chanh, giấm nhiều), cay nóng và ăn quá no.

Thứ hai, “kiện tỳ” để bớt phân chảy: ưu tiên đồ ấm – mềm – dễ tiêu (cháo, súp, cơm mềm, canh ấm), ăn chậm nhai kỹ; hạn chế đồ sống lạnh, nước đá, rau sống nhiều, sữa nếu uống vào hay sôi bụng; giảm hành vi “ăn vội – ăn trễ – bỏ bữa”. Với bà con hay phân lỏng, một nguyên tắc rất quý là giữ ấm vùng bụng, nhất là buổi tối và sáng sớm, vì lạnh bụng dễ làm ruột co bóp mạnh hơn.

Thứ ba, “dọn khí – giảm đầy”: khi bụng trướng nhiều, bà con nên giảm bớt đồ ngọt, bột tinh chế, thức ăn lên men mạnh và những món quá nhiều gia vị. Đồng thời, cố gắng ngủ đủ và giảm căng thẳng, vì hệ thần kinh ruột rất nhạy; lo nghĩ kéo dài có thể làm triệu chứng trào ngược và tiêu chảy nặng hơn.

Về mẹo nghệ tươi trong nồi cơm: nghệ có tính ấm và có những hoạt chất hỗ trợ chống viêm, nhưng với người trào ngược nặng hoặc đang nóng rát nhiều, dùng nghệ “mỗi ngày” đôi khi không phù hợp, vì cơ địa nhạy có thể thấy cồn cào hơn. Nếu bà con muốn thử, hãy dùng rất nhẹ nhàng và theo dõi đáp ứng của dạ dày; nếu thấy nóng rát tăng, ợ chua nhiều hơn thì nên dừng và chuyển sang hướng “làm dịu – kiện tỳ” bằng chế độ ăn ấm mềm trước, rồi mới tính đến các hỗ trợ khác.

Tóm lại, với trường hợp trào ngược lâu năm kèm hơi thở hôi và phân chảy, mục tiêu không phải chỉ “cắt triệu chứng” từng đoạn, mà là điều chỉnh lại nhịp tiêu hóa: giảm trào ngược, làm khỏe tỳ vị, ổn định ruột và thói quen ăn ngủ. Bà con cũng lưu ý: nếu có sụt cân không rõ nguyên nhân, nôn ra máu/đi ngoài phân đen, đau bụng dữ dội, nuốt nghẹn tăng dần, sốt kéo dài, hoặc tiêu chảy kéo dài làm mất nước… thì cần thăm khám sớm để đánh giá kỹ hơn.

Nếu bà con muốn tôi tư vấn cụ thể theo triệu chứng thực tế (mức độ trào ngược, thời điểm nặng, tính chất phân, ăn gì dễ kích, giấc ngủ và mức độ căng thẳng) để định hướng chăm sóc phù hợp hơn, bà con vui lòng liên hệ 0904.778.682 để tôi hướng dẫn an toàn, nhẹ nhàng và sát với tình trạng của mình.

Tôi luôn mong bà con nhớ: dạ dày – ruột giống như “bếp lửa trong nhà”. Bếp muốn êm thì cần giữ ấm vừa đủ, nấu nướng điều độ, và đừng để lo âu thổi tắt ngọn lửa. Tôi đồng hành cùng bà con trên hành trình làm cho tiêu hóa ổn lại, ăn ngon hơn, ngủ yên hơn mỗi ngày.