Lậu Cốc (SP7)
Bà con thân mến, nếu dạo gần đây bà con hay thấy chân tay nặng nề, ăn xong bụng cứ ậm ạch khó tiêu hay buổi chiều cổ chân thường bị phù nhẹ, thì hãy nhớ ngay đến huyệt Lậu Cốc.
Đây là một vị trí quan trọng trên cơ thể có vai trò hỗ trợ vận hóa chất dinh dưỡng và điều hòa lượng nước dư thừa, giúp cơ thể bà con nhẹ nhõm và khoan khoái hơn.
Huyệt Lậu Cốc dưới góc nhìn Y học cổ truyền
Trong hơn 40 năm làm nghề, tôi luôn tâm đắc với cái tên Lậu Cốc. “Lậu” nghĩa là rò rỉ, “Cốc” là thung lũng hay hạt ngũ cốc, ý chỉ đây là nơi giúp cơ thể giữ lại những tinh túy từ đồ ăn thức uống mà không để chúng thất thoát hay ứ đọng một cách vô ích.
Về mặt kinh lạc, huyệt này nằm trên đường kinh Túc Thái âm Tỳ, vốn là cơ quan chủ quản việc tiêu hóa và vận chuyển khí huyết đi nuôi cơ bắp. Khi tác động vào đây, bà con đang trực tiếp giúp tạng Tỳ hoạt động trơn tru hơn, khơi thông những dòng chảy bị tắc nghẽn ở vùng chân và bụng.
- Thuộc kinh Túc Thái âm Tỳ, liên quan mật thiết đến tạng Tỳ và Thận.
- Giúp “gạn đục khơi trong”, đào thải thấp khí (ẩm ướt, nặng nề) ra khỏi cơ thể.
- Điều hòa khí huyết lưu thông từ dưới chân lên các tạng phủ ở trung tiêu.
Công năng và cơ chế tác động của huyệt Lậu Cốc
Qua quá trình thăm khám, tôi nhận thấy huyệt Lậu Cốc có khả năng kiện tỳ và hóa thấp rất mạnh mẽ. Điều này có nghĩa là huyệt giúp bộ máy tiêu hóa khỏe lên, đồng thời “dọn dẹp” những phần nước thừa gây phù nề hoặc cảm giác nặng nề ở các chi.
Dưới góc nhìn hiện đại, việc kích thích vị trí này giúp tăng cường tuần hoàn máu cục bộ và hỗ trợ hệ bạch huyết làm việc hiệu quả hơn. Đây chính là lý do vì sao khi day bấm đúng cách, bà con sẽ thấy cảm giác tê mỏi hay sưng tấy ở vùng chân giảm đi đáng kể.
- Hỗ trợ cải thiện tình trạng đầy hơi, chướng bụng và sôi bụng sau ăn.
- Giúp giảm phù thũng, đặc biệt là hiện tượng sưng nhẹ ở cổ chân vào cuối ngày.
- Làm dịu các cơn đau mỏi, tê bì chân do khí huyết kém lưu thông.
Khi nào bà con nên ứng dụng huyệt Lậu Cốc?
Tôi thường khuyên bà con nên để ý đến huyệt đạo này nếu công việc đòi hỏi phải đứng quá lâu hoặc di chuyển nhiều khiến đôi chân mệt mỏi. Những người có hệ tiêu hóa kém, hay đi ngoài phân lỏng hoặc cảm thấy cơ thể nặng nề mỗi khi thời tiết nồm ẩm cũng rất nên áp dụng.
Tuy nhiên, bà con cần lưu ý rằng huyệt đạo mang tính chất hỗ trợ điều hòa từ bên trong. Nếu tình trạng phù nề kèm theo đau nhức dữ dội hoặc khó thở, bà con không nên tự xử lý tại nhà mà cần tìm đến các cơ sở y tế để được tôi hoặc các đồng nghiệp kiểm tra kỹ lưỡng hơn.
- Người già hay bị lạnh chân hoặc tê mỏi về đêm.
- Người thường xuyên bị đầy bụng, ăn uống khó tiêu.
- Phụ nữ hay gặp tình trạng tích nước, nặng chân trong kỳ kinh nguyệt.
Cách chăm sóc và lưu ý khi tác động huyệt Lậu Cốc
Để việc tự chăm sóc tại nhà đạt hiệu quả, tôi xin hướng dẫn bà con cách thực hiện đơn giản và những điều cần tránh để đảm bảo an toàn cho sức khỏe.
Cách làm đúng và an toàn
- Xác định huyệt: Từ đỉnh mắt cá chân trong đo thẳng lên khoảng 6 thốn (bằng chiều rộng 2 bàn tay khép lại).
- Dùng ngón tay cái ấn một lực vừa phải, day nhẹ theo chiều kim đồng hồ từ 2 đến 3 phút.
- Nên thực hiện đều đặn cả hai bên chân vào mỗi buổi tối trước khi đi ngủ.
- Giữ tâm thế thư giãn, hít thở đều trong quá trình tác động lên huyệt.
Những điều bà con cần lưu ý
- Không bấm huyệt khi vùng da tại vị trí đó đang bị trầy xước, bầm tím hoặc viêm nhiễm.
- Tránh tác động quá mạnh tay gây đau buốt hoặc bầm dập cơ màng xương.
- Phụ nữ đang mang thai cần hỏi ý kiến bác sĩ trước khi tự thực hiện tại nhà.
- Không bấm huyệt ngay sau khi vừa ăn quá no hoặc khi đang quá đói, mệt lả.
Bà con hãy nhớ rằng huyệt đạo là món quà quý giá nhưng chỉ là một phần trong bức tranh sức khỏe tổng thể. Tôi luôn sẵn lòng đồng hành và định hướng để bà con có một lối sống lành mạnh, kết hợp giữa việc ăn uống điều độ và vận động nhẹ nhàng để tạng phủ luôn vững vàng.
Nguyễn Thị Tuyết Lan
Tôi là ThS.BS. Nguyễn Thị Tuyết Lan – Nguyên Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện YHCT Trung ương, hiện là Giám đốc chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc. Hơn 40 năm làm nghề, tôi luôn tâm huyết gìn giữ và phát triển tinh hoa y học dân tộc, mang đến giải pháp điều trị an toàn và hiệu quả cho người bệnh



