Tác Động Của Thói Quen Ăn Uống Thất Thường Lên Dạ Dày
Bà con thân mến, trong nhiều năm thăm khám bệnh lý tiêu hóa, tôi gặp rất nhiều người dạ dày yếu đi không phải vì ăn quá nhiều, mà vì ăn quá thất thường. Bữa thì bỏ, bữa thì ăn muộn, lúc để bụng đói cồn cào, lúc lại ăn vội cho xong.
Dạ dày vốn ưa nhịp sống đều đặn. Khi giờ giấc ăn uống đảo lộn liên tục, tỳ vị mất điều hòa, khí cơ rối loạn, dịch vị tiết ra không đúng lúc nên cảm giác cồn cào, đầy tức, nóng rát và ợ chua sẽ dần xuất hiện.
Dạ Dày Sợ Nhất Kiểu Ăn Lúc No Lúc Đói
Tỳ vị giống như một bếp lửa cần được giữ ổn định. Nếu bà con khi thì để bếp nguội quá lâu, khi lại đổ vào quá nhiều thức ăn cùng lúc, lâu ngày dạ dày sẽ sinh trệ, sinh đau và khó làm việc trơn tru.
Ăn uống thất thường trước hết làm tổn thương chức năng thu nạp và vận hóa. Thức ăn vào không đúng nhịp, vị khí dễ nghịch lên trên, vì vậy bà con hay thấy ợ hơi, ợ chua, buồn nôn, nặng ngực hoặc nóng rát vùng thượng vị.
Những Thói Quen Âm Thầm Làm Hại Dạ Dày Mỗi Ngày
- Bỏ bữa sáng rồi đến trưa ăn quá no.
- Ăn tối quá muộn, sát giờ ngủ.
- Để bụng đói quá lâu mới ăn.
- Vừa ăn vừa làm việc, vừa xem điện thoại nên ăn quá nhanh.
- Hôm ăn rất ít, hôm lại ăn bù quá nhiều.
- Dùng cà phê hoặc đồ kích thích khi bụng còn rỗng.
Những thói quen này làm khí trệ ở trung tiêu ngày một nặng hơn. Khi khí không thông, thức ăn không hóa tốt, dạ dày sẽ lên tiếng bằng cảm giác đầy bụng, chướng hơi, khó tiêu và đau âm ỉ.
Dạ Dày Thường Báo Động Bằng Những Triệu Chứng Nào?
- Đau âm ỉ hoặc nóng rát vùng thượng vị.
- Ợ hơi, ợ chua, miệng đắng, dễ buồn nôn.
- Đầy bụng, ăn ít đã thấy ngang bụng.
- Ăn xong nặng bụng, chậm tiêu, khó chịu kéo dài.
- Sáng ngủ dậy cồn cào hoặc xót ruột.
- Người mệt, ăn uống kém, sắc mặt kém tươi.
Vì Sao Ăn Uống Lộn Xộn Lại Dễ Sinh Đau Dạ Dày?
Khi ăn uống không điều độ, tỳ vị bị ép làm việc trong tình trạng khi thiếu, khi quá tải. Lâu dần, tỳ suy thì vận hóa kém, vị yếu thì thu nạp kém, đồ ăn dễ tích lại gây đầy trệ và sinh đau.
Nếu tình trạng này kéo dài, vị khí không đi xuống mà nghịch đi lên. Đó là lúc bà con thấy ợ hơi, trào nóng, chua miệng, nghẹn nghẹn ở ngực hoặc cổ, nhất là sau bữa ăn muộn và những ngày căng thẳng.
Với người vốn tỳ vị yếu, chỉ cần bỏ bữa vài lần hoặc ăn sai giờ liên tục là triệu chứng bùng lên rất rõ. Còn với người đang có viêm dạ dày, thói quen này dễ làm niêm mạc khó hồi phục, bệnh kéo dài dai dẳng hơn.
Làm Gì Để Hạn Chế Tác Động Xấu Lên Dạ Dày?
- Ăn đúng giờ, cố gắng giữ khung giờ ổn định mỗi ngày.
- Không để bụng đói quá lâu rồi ăn bù một lúc quá nhiều.
- Ăn chậm, nhai kỹ, ngồi yên khi ăn để vị khí đi xuống thuận hơn.
- Buổi tối nên ăn sớm, để dạ dày có thời gian tiêu hóa trước khi ngủ.
- Khi đang đau rát hoặc đầy trệ, nên ưu tiên món mềm, ấm, dễ tiêu.
- Giữ tinh thần thư thái vì can khí uất cũng rất dễ phạm vị.
- Uống nước ấm từng ngụm nhỏ, chia đều trong ngày, đừng dồn quá nhiều một lúc.
Tôi vẫn hay nhắc bà con rằng chăm dạ dày không phải chuyện một bữa, mà là chuyện của nếp sống mỗi ngày. Chỉ cần giờ giấc ăn uống đều trở lại, nhiều trường hợp đầy tức và ợ chua đã giảm đi đáng kể.
Khi Nào Cần Đi Khám Sớm, Đừng Chủ Quan?
- Đau dạ dày tăng nhanh, đau quặn hoặc đau kéo dài không đỡ.
- Ợ chua, buồn nôn, nóng rát xuất hiện dày hơn mỗi ngày.
- Ăn vào là đau, sợ ăn, sụt cân, người mệt nhiều.
- Nôn nhiều, nôn ra dịch sẫm màu hoặc đi ngoài phân đen.
- Đau kèm chóng mặt, vã mồ hôi, mệt lả.
Đây là những dấu hiệu bà con không nên tự chịu đựng ở nhà. Bài thuốc hay chế độ ăn chỉ có giá trị hỗ trợ, còn khi triệu chứng trở nặng hoặc kéo dài, cần được thăm khám để đánh giá đúng mức độ tổn thương.
Dạ dày không đòi hỏi bà con ăn sang, chỉ cần ăn đúng bữa và biết giữ chừng mực. Một chiếc đồng hồ sinh hoạt ổn định đôi khi lại là cách dưỡng vị đơn giản mà bền nhất.
Nếu bà con đang có biểu hiện đau thượng vị, ợ chua, đầy bụng hoặc ăn uống thất thường lâu ngày mà dạ dày ngày một yếu hơn, hãy chủ động liên hệ sớm để được tôi tư vấn kỹ hơn theo tình trạng của mình.
Bà con có thể gọi tới 0904.778.682 để được Bác sĩ Tuyết Lan tư vấn hướng chăm sóc dạ dày phù hợp và an toàn hơn.
Nguyễn Thị Tuyết Lan
Tôi là ThS.BS. Nguyễn Thị Tuyết Lan – Nguyên Trưởng khoa Khám bệnh, Bệnh viện YHCT Trung ương, hiện là Giám đốc chuyên môn Trung tâm Thuốc Dân Tộc. Hơn 40 năm làm nghề, tôi luôn tâm huyết gìn giữ và phát triển tinh hoa y học dân tộc, mang đến giải pháp điều trị an toàn và hiệu quả cho người bệnh
Lão gửi gắm đôi điều:
Đông y trị bệnh là khai thông khí huyết, điều hòa âm dương, dưỡng tạng phủ cho vững – có gốc mạnh thì ngọn mới bền!



